Alexandre Desplat ve Büyük Budapeşte Oteli

Alexandre Desplat! 8 kez aday olduğu Oscar’a 54 yaşında ulaşan, Yunan ve Fransız asıllı bir jokerden bahsediyoruz. Evet, tam bir joker çünkü 2014 yılında biri dram diğeri absürt komedi türlerinde iki birbirinden apayrı filmle birden Oscar’a aday olmayı başardı. Bu noktaya gelmek için 50 adet uzun metraj film, nice kısa filmler ve dizilere müzik yaptığını söylemeden geçersek hakkını yemiş oluruz. Sinemanın yanında tiyatro müzikleri ile uğraşması, sahne ve karakter dramaturjisi konusunda kendini geliştirmesine yardımcı olmuş. Müziğini yaptığı filmler arasında Benjamin Button’ın Tuhaf Hikayesi, Kraliçe, Argo, Kralın Konuşması, Yapay Oyun – Enigma bulunuyor.alexandre-desplat

Maurice Jarre, Bernard Herrmann, Nino Rota, Ravel, Debussy, Ray Lema gibi bestecilerden etkilenen Desplat, film üzerinde çalışma fikrini John Williams’ın Star Wars soundtrack’ini dinlediğinde vermiş. Yunan asıllı olması dolayısıyla doğu Avrupa enstrümanlarına oldukça aşina olduğu, Büyük Budapeşte Oteli’nde kullandığı cimbalom, balalaika ve zither gibi halk enstrümanlarından anlaşılıyor. Önemli birkaç yönetmen ile kurduğu sağlam bağ, başarısında kuvvetli bir etken olarak göze çarpıyor. Bu yönetmenlerden en önemlileri Wes Anderson, Stephen Frears ve Roman Polanski…

Yönetmenle olan ilişkisinde kendini uçurtmaya, yönetmeni ise ipleri elinde tutan kişiye benzetiyor ve şunları söylüyor: “Uçma özgürlüğüm var ama iplerim yönetmenimin ellerinde. Çalıştığım en iyi yönetmenler bana nezaketle rehberlik ederler aksi takdirde sıkı tutulan ip yukarılara yükselmemi engeller“. Büyük Budapeşte Oteli filmi yönetmeni Wes Anderson; cimbalom, zither ve alpenhorn enstrümanlarını kullanmasını önererek filmin ruhunu yansıtma doğrultusunda Desplat’ı doğru bir şekilde yönlendirmeyi başarmış.

Ralph Fiennes and Tony Revolori in a scene from the motion picture Grand Budapest Hotel. Credit: Fox Searchlight [Via MerlinFTP Drop]Gelelim 2015’te en iyi film müziği dalında Oscar’ı kazanan Büyük Budapeşte Oteli’ne… Filmin tam Hollywood kafasında kurgulandığını söylemek yanlış olmaz. İhtişamlı görseller, üzerine bolca kafa yorulmuş sanat tasarımı, abartılı oyunculuk ve tabi ki bol bol müzik…

Müziğin temel rolü, izleyiciyi hikayenin içerisine almak olmuş. Wes Anderson’un yaratıcılığıyla bezenmiş dünyasında Desplat’ın kullandığı alpenhorn, balalaika, zither ve cimbalom gibi enstrümanlar hikayeye daha fazla anlam kazandırmayı başarmış. Fazlasıyla dinamik bir film olduğu için müzik, bu hareketi arka planda sürekli yürümekte olan fırça davulun ritmine bağlamış.

Perdeyi mezarlıkta yazara olan saygı duruşuyla açalım. Mezarlık ve ilgili dönemin ataerkil koşulları Desplat’ı erkek bir koro kullanmaya itmiş. Eserdeki tarz ise Afrikalı Ray Lema’yı çağrıştırıyor.

Mr.Gustave, Moustafa’ya nasıl iyi bir “lobby boy” olunacağını anlatırken otelin içinden sahnelerle birlikte müzikte bir anda ortaya çıkan Barok hava; dönemin abartısını, kıvraklığını ve ihtişamını ifade etmek için kullanılmış. Bu eser ise Siefried Behrend tarafından lute ve yaylılar için yazılmış bir konçerto. Lute enstrümanının karakteri, Desplat’ın bestelediği eserlerle uyum sağlamasını sağlamış.

Hikaye içerisinde müzik tüm gücüyle yürürken bir anda hikayeden çıkıp yazar ve Moustafa arasındaki diyaloga geri dönüldüğü anlarda müzik de görüntü gibi bir anda kesiliyor. Bu sayede müzik de görüntü ile aynı işlevde yani hikaye ile gerçek dünyayı birbirinden ayırt etmede kullanılmış.

Ölüm saçan karanlık karakterin her öldürme sahnesinde arkada patlayan kilise orgu ve çanları birçok filmde olduğu gibi Büyük Budapeşte Oteli’nde de ölümü çağrıştırıyor.

Filmin belki de tek duygusal teması Moustafa’nın savaş hikayesinin anlatıldığı eser olmuş.
Filmime Müzik ekibi olarak çok beğendiğimiz Büyük Budapeşte Oteli’ni sizlere katiyetle tavsiye ediyoruz. Özellikle yönetmen ve müzisyenlerin çok şeyler bulabileceği bir film olarak 2014’e damgasını vurmuş görünüyor.

Kısa Kısa:

  • Film müziği ekibinde yaklaşık 120 kişi çalışmış, bunlardan 30’u filmin genelinde büyük imzası bulunan balalaika orkestrası…
  • Desplat, 1986’daki ilk uzun metraj filminde de cimbalom kullanmış.
  • Alexandre Desplat, 2014’te tam 5 adet uzun metraj filmin müziklerine imza atmış.
  • İlk uzun metraj film müziğini yaparken şimdiki eşi Dominique Solrey Lemonnier ile tanışmış ve bu sayede artistik direktörü, favori solo kemancısı ve orkestra liderini bulmuş olmuş.

– Feridun Emre Dursun


No Replies to "Alexandre Desplat ve Büyük Budapeşte Oteli"


    Got something to say?

    Some html is OK